Uzun lafin kisasi ozet: ALGORITMALAR INSANLARI MANIPULE ETMIYOR, ZATEN ISTEDIKLERINI BUYUTUYOR
Bu yaziyi okumadan once su videoyu izlemenizi tavsiye ederim:
Avustralya maçı sonrası ağlayan bir Türk çocuğu üzerinden atılan tek bir tweetin 11 milyon görüntülemeye ulaşması, aslında sadece sosyal medyayı değil, e-ticareti ve dijital pazarlamayı anlamak için de çok güçlü bir örnek.
Çoğu insan algoritmaların insanları yönlendirdiğini düşünür. Gerçekte ise algoritmalar genellikle insan davranışlarını ölçeklendirir. İnsanlar neye tepki veriyorsa, neyi paylaşıyorsa, neyin üzerinde daha fazla zaman harcıyorsa algoritma onu daha fazla insana gösterir.
Bu nedenle sosyal medyada ofke, korku, merak, sasirma ve aidiyet duygulari en guclu dagitim araclaridir.
E-ticarette de durum farkli degildir.
Amazon’un algoritmasi, TikTok’un algoritmasi, Instagram Reels veya YouTube Shorts algoritmasi ayni temel mantikla calisir:
Insanlarin dikkatini en uzun sure tutan icerikler daha fazla gorunurluk kazanir.
Bu nedenle basarili markalar sadece urun satmaz. Dikkat toplar.
Bugün Amazon’da en çok satan ürünleri incelediğinizde, teknik özelliklerden çok duygusal tetikleyicilerin kullanıldığını görürsünüz.
“Daha güçlü motor” yerine“Temizlik suresini yarıya indir”
“%20 daha yumuşak” yerine“Bebeğinizin hassas cildi için”
“Yüksek proteinli atıştırmalık” yerine“Spor sonrası aclık krizlerine son”
Çünkü insanlar özellik satın almaz.Sonuç satın alır.
Bu videodaki anonim hesap da aslında yeni bir şey yapmadı. Sadece daha önce calipmiş bir duygusal tetikleyiciyi tekrar kullandı. Sistem geri kalan isi kendisi yapti.
Pazarlama acisindan cikarilacak en buyuk derslerden biri sudur:
Algoritmalar icerik yaratmaz.Dagitimi optimize eder.
Bu nedenle bir markanin en buyuk sorusu:
“Urunum ne kadar iyi?”
degil,
“Insanlar bunu neden paylasmak, konusmak veya tepki vermek istesin?”
olmalidir.
TikTok Shop’un bu kadar hizli buyumesinin sebebi de budur.
TikTok kullanicisi bir urunu aramak icin uygulamaya girmez.Bir video izlerken dikkatini ceken urunu satin alir.
Amazon’da ise insanlar urun arayarak gelir.Bu nedenle Amazon’da optimizasyon ve guven daha onemlidir.
TikTok’ta dikkat toplarsiniz.Amazon’da niyet yakalarsiniz.
İki platformun algoritmasi farkli gorunse de ortak nokta aynidir:
İnsan psikolojisini takip ederler.
Bu nedenle gelecekte pazarlama ekiplerinin en buyuk avantaji daha iyi reklam vermek olmayacak.
Insanlarin hangi duygularla hareket ettigini, hangi hikayelere tepki verdigini ve hangi problemleri gercekten onemsedigini daha iyi anlamak olacak.
Cunku dijital ekonomide en degerli kaynak artik para degil.
Dikkat.
Ve dikkatini yönetemeyenler, başkalarının algoritmalarına çalışmaya devam edecek.
Email bültenimize kaydolmak için
Danışmanlık almak için bizimle iletişime geçin

